Retroscoop - Prinselijk overnachten in Brussel Deel 2 Het centrum van Brussel RetroScoop
 
   Vrije tijd en amusement
    
 
 
De ´klik´ naar je gedroomde Klassiekers

Prinselijk overnachten in Brussel

Deel 2: Het centrum van Brussel

Benoit Vanhees

   

1) A. Maxlaan (ex Blv. du Nord) / E. Jacqmainlaan / Anspachlaan en buurt
          - 1.a)   Univers et de Suède
          - 1.b)   Plaza
          - 1.c)   Scheers (A. Maxlaan: voor Scheers Kruidtuinlaan: zie deel 1) 
          - 1.d)   Atlanta
          - 1.e)   Coq d´Or
          - 1.f)   Canterbury

          - 1.g)   l´Entête
          - 1.h)   Sabot d´Or
          - 1.i)   Grand Hotel (verwijzing naar het aparte artikel op Retroscoop)
          - 1.j)   Joseph
          - 1.k)   Anspach / Taverne St. Jean
          - 1.l)   Fritz / Empire
          - 1.m)   A la Fontaine
          - 1.n)   Senne, Hotel de la (Pelikaanstraat)
          - 1.o)  Berger (Platte Steen-straat)

2) Buurt van de Beurs en de Grote Markt
          - 2.a)   Central
          - 2.b)   Ruche Bourse
          - 2.c)   Old Tom (ex Lion Belge)
          - 2.d)   Edinbourg / Chien Vert
          - 2.e)   Fortune des Etrangers
          - 2.f)   Carlton-Bourse
          - 2.g)   Strassbourg
          - 2.h)   Degraa (zie ook Wolvengracht)
          - 2.i)   Bourse (1)
          - 2.j)   Bourse (2)

          - 2.k)   Progrès
          - 2.l)   Cloche d´Or
          - 2.m)  De Roubaix J. Grand Hotel

3) Het de Brouckèreplein
          - 3.a)   Metropole
          - 3.b)   Continental
          - 3.c)   Ch. Bong 

4) Fontainasplein en omgeving
          - 4.a)   Mirabeau
          - 4.b)   Parisien
          - 4.c)   Fontainas

5) Lemonnierlaan (ex-Boulevard du Hainaut) en omgeving
          - 5.a)   Colonial
          - 5.b)   Royal
          - 5.c)   Cigogne

6) Elders in het centrum van Brussel

    6.A) Nieuwstraat, Muntplein en de Kleerkopersstraat (Rue des Fripiers)
          - 6.A.a)   Empéreur, Grand Hotel de l´
          - 6.A.b)   Cour Royal
          - 6.A.c)   Monnaie, Hotel de la
          - 6.A.d)   Paris, Grand Hotel
          - 6.A.e)   Grand Monarque
          - 6.A.f)    Etrangers & Impérial

    6.B) Wolvengracht
          - 6.B.a)   Angleterre
          - 6.B.b)   Degraa (zie ook Mausstraat, omgeving Beurs)
          - 6.B.c)   Mühlbauer
          - 6.B.d)   Poste
          - 6.B.e)   Rocher de Cancale

    6.C) De Koningsstraat
          - 6.C.a)   Astoria
          - 6.C.b)   Mengelle
          - 6.C.c)   France
          - 6.C.d)   Prince of Wales (?), Ste. Marie (?)

    6.D) Het Koningsplein
          - 6.D.a)   Europe
          - 6.D.b)   Belle Vue et Flandre

    6.E) In de buurt van het Koninklijk Paleis
          - 6.E.a)   Régence
          - 6.E.b)   Britannique
          - 6.E.c)   Katanga
          - 6.E.d)   Gallia Hotel-Pension
          - 6.E.e)   Windsor (1) (Regentlaan)

    6.F) De Zuidstraat, Stalingradlaan / Rouppeplein
          - 6.F.a)   Armes de Liège
          - 6.F.b)   Bordeaux

          - 6.F.c)   Grande Cloche
          - 6.F.d)   Windsor (2)
          - 6.F.e)   Flavier (ex Cour d´Autriche)

    6.G) De Bergstraat
          - 6.G.a)   Grand Mirroir

    6.H) Greepstraat (Rue de la Fourche)
          - 6.H.a)   Cologne / Négociants
          - 6.H.b)   Parisiana

    6.I) Buurt van het Saincteletteplein
          - 6.I.a)   Ermitage
          - 6.I.b)   Impérial West End
          - 6.I.c)   Producteurs

    6.J) Buurt van de Zavel
          - 6.J.a)   Sablon

    6.K) Buurt van het Centraal Station
          - 6.K.a)   Groenendael
          - 6.K.b)   Musées
          - 6.K.c)   Musées Royaux Hotel Restaurant / Taverne Guillaume

    6.L) Elders in het Centrum van Brussel
          - 6.L.a)   Cathédrale, Hotel de la
          - 6.L.b)   Canal de Louvain
          - 6.L.c)    Atlas (Rue du Grand Cerf)
          - 6.L.d)   Verrerie, Hotel de la (Oude Graanmarkt, Dansaertbuurt)
          - 6.L.e)   Maison Jean (Boulevard de la Senne)
          - 6.L.f)    Congrès (Voorlopig Bewindstraat)
          - 6.L.g)   Terrasse (Blv. du Hainaut > Blv. Lemonnier)

1) A. Maxlaan (vroeger Boulevard du Nord) /
E. Jacqmainlaan
 / Anspachlaan

In dit hoofdstukje behandelen we de voornaamste hotels op de A. Maxlaan, de E. Jacqmainlaan en de Anspachlaan. Deze vormen in feite een centrale as, die het Noordstation met het Zuidstation verbinden. De Brouckèreplaats behandelen we in een apart hoofdstukje.

We verlaten dus het Rogierplein, en steken de Kruidtuinlaan over, richting Adolphe Max Laan. Op de rechter straathoek bevindt zich Le Dome, die we echter om redenen van de gevoerde prijzenpolitiek al bij het Rogierplein hebben meegerekend. Gaan we nu richting centrum, dan komen we aan onze rechterkant eerst het nieuwe hotel Scheers tegen, waarna we plots oog in oog te Zoals aangehaald in Deel 1, bevond Hotel Scheers zich aanvankelijk nabij het Rogierplein. Het is ons niet helemaal duidelijk of het nieuwe hotel een uitbreiding van het oude hotel was, en of er familie- of zakenbanden tussen de eigenaars van de twee hotels bestonden.

1.a) Univers et de Suède, Hotel de l´

 

Adres: Boulevard du Nord, 9 (thans A. Maxlaan) / Rue Neuve, 9
Telefoon:

Eigenaar / uitbater:
- Piéron de Maeyer
- Schoëffter-Wiertz (zelfde uitbater als het Grand Hotel in Antwerpen

Type:
Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf: 1838
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

Zoals de oude omslag hierboven vermeldt werd dit hotel in 1838 opgericht ! De oudste porseleinkaarten die we tegenkwamen vermelden een zekere Piéron De Maeyer als uitbater, waarna de familie Schoëffter-Wiertz ten tonele verscheen. Deze beheerden eveneens het Grand Hotel te Antwerpen.

Het grote hotel met grote en kleine appartementen (porseleinkaart) ging vooral prat op haar mooie binnentuin en haar ligging vlakbij de "spectacles" en de "chemin de fer". De eerste illustraties leren dan weer dat er een lees- en een rookkamer was, en al vroeg elektrisch licht. Voorts was er vanaf 6 u "table d´hote" en was er een "restaurant à la carte".

De opdeling van de naam suggereert dat Zweden een apart te vermelden deel van het universum uitmaakte, of toch iets "sui generis" is. Meer aannemelijk is dat de Univers zich steeds maar uitbreidde, en op bepaald moment een aanpalend hotel (de Suède) overgekocht. Of omgekeerd.

Vreemd genoeg wordt er ook melding gemaakt van een Hotel de Suède, die ca. 1898 plaats gemaakt heeft voor de Grand Bazar et Galeries Anspach. Zoals de naam het al zegt, bevindt die winkelgalerij zich aan de Anspachlaan, de vroegere Boulevard Centrale. Mogelijk vormden de Univers en de Suède dus geen ééngemaakt geheel. Niettemin werd de naam Suède nog steeds vermeld op omslagen van de Univers-Suède uit 1906. Hoe deze conflicterende stukjes informatie met elkaar verzoend kunnen worden is voorlopig onduidelijk.


Op deze afbeelding (+ detail) lijkt de Univers wel haast even groot als de Cecil Hotel in Londen... Het had toegangen in de huidige Nieuwstraat en de evenwijdig gelegen A Maxlaan, de vraag is dus welke straat op de voorgrond is afgebeeld. Noteer ook de gaanderij met koepel ongeveer in het midden, links van het hotel. Het lijkt alleszins niet de Passage du Nord te zijn.


Een illustratie van het oude hotel, dat op de 
hotelrekeningen uit eind 19de eeuw afgebeeld was

 


1.b) Plaza, Hotel-Restaurant

 

Adres: A. Maxlaan, 118-126
Telefoon:
Architect: Michel Polak

Eigenaar / uitbater:
Type:
Klasse:
Aantal kamers: 220 kamers (in de 1930´s)
Prijzen: 100 Bfr. voor 1 persoon, 125 Bfr. voor 2 persoons (1930´s), wat zeer duur was. In de 1950´s lagen de prijzen tussen 300 en 550 Bfr.
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

De bouw van de Plaza werd in 1928 aangevat, en in 1930 voltooid. De prestigieuze Plaza was van meet af aan een elitaire klasse I-hotel. Zoals de luchtfoto hieronder laat zien, werden de verdiepingen in een U-vorm gebouwd, naar het model van de George V-hotel in Parijs. Het was een ontwerp van de Zwitser architect Michel Polak, die eveneens de Residence Palace, de Grand Bazaar op de Anspachlaan en Villa Empain ontwierp. Polak verbleef sedert de 1920´s in België.

Het hotel telde in de 1930´s 220 kamers. De gemiddelde prijs voor een overnachting in een 1-persoonkamer bedroeg in die tijd 100 fr, en 125 fr voor een tweepersoonskamer. Het ging om kamers met hoge plafonds, lambrizeringen en ingebouwde kasten.

Uiteraard waren er daarnaast ook veel duurdere suites voor de Groten van deze Aarde. Onder hen ondermeer Winston Churchill, Humprey Bogart, Gary Cooper, Fernandel, Josephine Baker en Brigitte Bardot. Zelf ben ik eens -tot mijn grote verbazing uiteraard- Phil Collins tegengekomen, die net uit de Plaza wandelde... (Neen, hij herkende me niet...) Een leuke anecdote uiteraard.

Het hotel bezat ook een theater in Spaans-Moorse stijl, die als bioscoop dienst kon doen. Het restaurant had een capaciteit van 200 couverts, en bevond zich onder een grote glazen koepel.


Treed even in de voetsporen van H. Bogart en Brigitte Bardot...


Het lijkt wat op de hall van de Ruhl... maar dan kleiner en zonder zuilen.

Hieronder werd een reclame uit de 1950´s voor een nieuwjaarsreceptie in het restaurant afgebeeld. Gus Deloof, de voormalige 2° man uit het beroemde orkest van Ray Ventura (de Collégiens) zorgde voor de muzikale omlijsting.

De prijzen van 300 à 550 Bfr. waren niet voor iedereen weggelegd. We hebben tevens een afbeelding toegevoegd uit een reclamefolders uit 1950, op het moment dat de Zwitserse hotelbaas Lucien A. Poltera de skepter in de Plaza overnam, alsmede een reclame uit 1955 verschenen in het thans ter ziele gegane Reader´s Digest. In tegenstelling tot het geruisloze Astoria -een andere Klasse I-hotel in het Brussels- trad de Plaza dus vaak naar buiten.

   

In januari 1960 werd in dit hotel voor het eerst het Kongolese lied "Indépendance Cha Cha" opgevoerd. Het verhaal  daarrond werd op de website Revolvy verteld. Deze single groeide in dat woelige jaar van dekolonisatie uit tot de allereerste pan-Afrikaanse hit.

Het hotel stond vanaf de jaren ´70 jaren leeg, totdat een tweedehands meubelwinkel zonder al te veel uitstraling er haar intrek in nam. De stoffige meubels stonden kriskras op het gelijkvloers, tot en met op het podium van het rijkgedecoreerde theater in Spaans-Moorse stijl. 

In 1995 besloot eigenaar Baron van Gysel de Meise om er via zijn Société de Gestion Hôtelière 400 miljoen BF in de renovatie te pompen. De maatschappij kocht ook het tegenover liggend pand op, om er later activiteiten te kunnen organiseren voor de hotelgasten. Het hotel is thans weer in zijn oude glorie hersteld. Zelf kwam ik er eens Phil Collins tegen, die net uit dit luxueuse hotel stapte... Vreemd genoeg herkende hij me niet :) (1)

  

 

1.c) Scheers, Hotel / Grand Café Taverne

Adres: A. Maxlaan, 132-142
Telefoon:
Eigenaar / uitbater:

Type:
Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: Zie deel 1 Kruidtuinlaan, waar het hotel zich vroeger bevond, alvorens naar de A. Maxlaan te verhuizen

1.d) Atlanta, Hotel

  

Adres: A. Maxlaan, 9
Telefoon:
Architect: Michel Polak
Eigenaar / Uitbater:
Bestond vanaf: 1928
Bestond tot: bestaat nog steeds
Type:

Klasse:
Aantal kamers: 200 (in de 1930´s)
Prijzen: 70 Bfr. (1P) - 100 Bfr (2P) in de 1930´s
Bijkomende informatie:
- zelfde administratie als het Solarium openlucht zwembad in Schaarbeek en het hotel Splendid & Suisse

Net als Hotel Plaza en de Albert I (1928-´29), werd hotel Atlanta ontworpen door de populaire Zwitserse architect Michel Polak. Deze ontwierp daarnaast ook Hotel Palace en de building met luxe-appartementen Residence Palace. De realisatie van de Atlanta duurde van 1924 tot 1928.

Hotel Atlanta telde in de 1930´s 200 kamers. Het was een Klasse I hotel, met gemiddelde prijzen die vergelijkbaar waren met de wat verderop gelegen Metropole. Voor een 1-persoonskamer was dat 70 fr., voor een 2-persoonskamer 100 fr. Sommige bronnen vermelden een restaurant van 200 couverts, maar een hierboven afgebeelde postkaart maakt voorts ook gewag van een banketzaal, de Vergulde Zaal, waar plaats was voor 350 couverts.

Naar verluidt schoten terugtrekkende Duitse soldaten een flink aantal kogels af in de gevel, omdat patriotten er meteen een Belgische vlag hadden opgehangen. De kogelgaten waren heel wat jaren later nog te zien. Ondertussen werd de gevel echter gerestaureerd, en is de schade niet meer te zien.

     

   
De vergulde zaal (350 couverts)


Het kleinere Salon Bleu
 

  


Foto´s Benoit Vanhees


Foto Benoit Vanhees
 

     
Foto´s Benoit Vanhees

Foto Benoit Vanhees

Nog niet precies gesitueerd in de A. Maxlaan / Noordlaan: Hotel Monopole

1.e) Coq d´Or

Adres: Sint Michielstraat / rue Saint-Michel
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

De St. Michielstraat verbindt de Adolphe Maxlaan met het Martelarenplein. Hierin bevond zich ten minste één hotel, genoemd naar het goudhaantje. De reclame op de muur leert dat zich op het gelijkvloers een "brasserie" bevond, waar men o.a. Perle 28 (Caulier) kon nuttigen.

1.f) Canterbury

Adres: E. Jacqmainlaan 129-135 / Mechelsestraat
Telefoon:
Architect:
Eigenaar / Uitbater: de zaak werd opgestart door Joseph Niels (1890-1940), die naar verluidt in 1924 de "Filet Américain" uitvond. (bron: Ausavoy.be)
Type:

Klasse: II
Aantal kamers: 45
Prijzen:
Bestond vanaf: 1926
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

De Canterbury was net als het Hotel Metropole samengesteld uit een aantal aangrenzende huizen. Op de eerste postkaarten zien we het hotel nog als enkel het hoekhuis, op de volgende kaart het hotel na de uitbreiding. 

Dit Klasse-II hotel telde 45 kamers, met doorgaans vrij druk versierde muren of gordijnen. (zie hieronder) Op het gelijksvloers een drukbezochte taverne met 350 couverts.

De zaak opende eveneens een gelijknamige horeca-zaak tijdens de wereldtentoonstelling van 1935, die dat jaar in Brussel doorging. 

 
Edit. Nels

De Canterbury was eveneens aanwezig op de Wereldtentoonstelling van Brussel in 1935 met een restaurant-brasserie.





1.g) l´Entête, Hotel Restaurant Café


Adres: E. Jacqmainlaan
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: Leon Vyncke-Kenes
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf: voor 1918
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 
dit hotel bevond zich in de directe omgeving van de spektakelzaal Alhambra met zijn opvallende loggia. In de straat die de driehoek gevormd door de Adolphe Maxlaan, de Emile Jacqmainlaan en het de Brouckèreplein deels in twee klieft.

1.h) Sabot d´Or

Adres: er waren twee horeca-zaken met die naam:
- rue du Pélican, 38
- Boulevard d´Anvers, 5

Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: Fr. Piens-Pieters
Type:

Klasse:
Aantal kamers: 60 kamers
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 
De Pelikaanstraat loopt evenwijdig met de Emile Jacqmainlaan, een miniatuur-Fleetstreet, waarin een aantal bekende uitgeverijen hun hoofdzetel hadden. Afgaande op Google Streetview heeft dit hotel recent (?) plaats moeten maken voor (erg moderne) nieuwbouw.

1.i) Grand Hotel

Gezien de omvang van dit onderdeel werd het elders in deze rubriek "Vrije Tijd en Amusement" als een apart artikel opgenomen

1.j) Joseph Hotel

Adres: Anspachlaan, 44
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

We komen nu aan een huizenblok, met verschillende hotels naast elkaar: de Joseph, de Anspach en de Fritz. Wat verderop, ter hoogte van het nr. 42 (hoekhuis) bevonden zich de Galeries Anspach.

Het Hotel Joseph behoorde in de 1920´s blijkbaar tot dezelfde eigenaars of groep als het Hotel St Jean Nord nabij het Noordstation. (zie deel 1) en het Hotel St Jean Midi aan het Zuidstation (voorheen Hotel de l´Industrie) Zie Deel 3

Het is nog niet 100 % duidelijk of de Joseph en het hieronder afgebeelde Hotel Anspach hetzelfe zijn: de verwijzing naar Taverne St Jean (zie ook Hotel St Jean op het Rogierplein, Deel 1) laat vermoeden van wel. Het gebouw onderging in dat geval belangrijke wijzigingen, of werd compleet afgebroken en heropgebouwd. De Joseph telde 1 travee meer, maar had minder verdiepingen.


Uiterst rechts, de "Joseph"
 

1.k) Anspach / Taverne St. Jean, Hotel

Adres: Anspachlaan, 46-50
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: Cavenail & Devos
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

  

1.l) Fritz / Hotel Empire, Hotel-Taverne

 

Adres: Anspachlaan, 52
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

Mogelijk werd deze taverne later het Hotel de l´Empire. Een reclamepostkaart voor deze laatste leerde dat deze zaak zich op het nr. 52-54 bevond. Indien zich geen wijzigingen qua huisnummers in dit huizenblok voordeden is de Empire dus de opvolger van Taverne Fritz.

1.m) A la Fontaine

Adres: Anspachlaan, 90-92
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 
Voorlopig is het onduidelijk of dit in feite enkel een café was, of zo deze zaak wel degelijk een hotel was, zoals de verkoper van deze postkaart suggereerde.


1.n) Senne, Hotel de la

Adres: Pelikaanstraat, 30 (loopt evenwijdig met de Emile Jacqmainlaan)
Telefoon: 17 59 31
Eigenaar / Uitbater: M. Bossuyt
Type:

Klasse:
Aantal kamers: 70
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot: het gebouw bestaat nog steeds
Bijkomende informatie: gebouw met drie verdiepingen en een lift

1.o) Berger

Adres: Platte Steen, hoek met de Anspachlaan
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bijkomende informatie: het hieronder afgebeelde reclamekaartje gebruikt nog de oude naam van de Lemonnierlaan en Anspachlaan

2.) De buurt van de Beurs en de Grote Markt

2.a) Central, hotel

Adres: August Ortsstraat / Beursplein 1
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: zelfde (niet vernoemde) eigenaar als de Central Plage in Blankenberge
Type:

Klasse: II
Aantal kamers: 150 tot 200
Prijzen: 40 Bfr. 1P, 55 Bfr. 2P
Bestond vanaf: minstens sedert 1898
Bestond tot:
Bijkomende informatie:
- zoals men in het extra beeldmateriaal kan zien, gaf het hotel een hele reeks penningen uit, wellicht om drank te bestellen.

De Ortsstraat begint vlak tegenover de Beurs van Brussel, en loopt door tot aan de Dansaertstraat, het kloppend hart van de Vlamingen in Brussel (naar verluidt)

Het Hotel Central dateert uit het einde van de 19de eeuw. Het gaf uit op het Beursgebouw in Brussel, maar ondanks deze gunstige ligging was het geen Klasse I maar II-hotel. In de 1930’s waren er 200 kamers, en kon het restaurant 200 couverts aan. De gemiddelde prijs voor een 1 persoonskamer was 40 fr., die voor een 2-persoonskamer 55 fr. Ter vergelijking, deze prijzen zijn iets meer dan de helft van die in de Metropole aangerekend werden. De Central is thans het viersterrenhotel Marriott geworden. Sedert de late 1940´s (afbraak oude Grands Magasins de la Bourse) is deze plek in het centrum van Brussel al bij al niet erg veranderd.

       

  

  

  

   


Brochures uit de 1960´s en sticker uit het daaropvolgend
decennium (uiteraard weer oranje !)

2.b) Ruche Bourse, hotel

Adres: Grétrystraat, 1 / Hallestraat, 23
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: C. Coomans-Vanderelst
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 
De Ruche-Bourse was gevestigd in het hoekhuis waarin eerder het populaire visrestaurant de Filet de Sole van Paul Bouillard gevestigd was. Deze zaak komt aan bod in het artikel Maatschappij/Palais d´Eté-Pôle Nord.

Noteer dat er ook aan het Zuidstation in de late 1940´s een "Ruche" was. Of er een verband tussen beide was, bv. een familieband tussen de eigenaars is niet geweten.

2.c) Old Tom hotel

  

Adres: August Ortsstraat, ?
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:


Opvallend: ook op de Antwerpse De Keyserlei bevond zich een Old Tom-Hotel. Maakten ze misschien deel uit van een keten ? Of was het een merknaam van bv. Engels bier ? Op sommige ansichtkaarten van dit hotel wordt vermeld dat het hotel een opvolger was van het hotel Lion Belge.

2.d) Edimbourg / Chien Vert

Adres: August Ortsstraat, 38-40
Telefoon: 11 28 82
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

- hoewel de foto duidelijk de naam Edimbourg toont, werd dit hotel in de reclame waaruit deze foto afkomstig is omschreven als "Chien Vert"
- een verticaal geplaatste reclame op de gevel verduidelijkt dat men in de taverne op het gelijkvloers o.a. Imperial Stout serveerde.

Nog niet precies gesitueerd in de A. Ortsstraat: Hotel Victoria-Beurs

2.e) A la Fortune des Etrangers

 

Adres: Van Praetstraat, 27-29
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot: het gebouw bestaat nog steeds, zij het met een enigszins aangepaste benedenverdieping. Anno 2019 was het de Shamrock Smart Indian Restaurant.
Bijkomende informatie:


2.f) Carlton-Bourse hotel

Adres: Henri Mausstraat, 9
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:
- volgens de "Plan Guide Mono de la Ville de Bruxelles" 1909 zou er ook een Carlton in de Louizalaan zijn geweest: ondertussen werd achterhaald dat het gaat om Hotel Wiltcher´s, dat gedurende zekere tijd Wiltcher´s Carlton genoemd werd.

2.g) Strassbourg

Adres: Henri Mausstraat, 25-27
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

2.h) Degraa

Adres: Henri Mausstraat
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

Voorlopig weten we over dit hotel enkel dat het ten minste sedert 1894 bestond, en ooit (vroeger of later dan de periode in de Mausstraat) in de Wolvengracht gevestigd was (zie daarvoor onderaan menukaart). Naar alle waarschijnlijkheid is het evenmin onbelangrijk om hier te vermelden dat de Degraa´s blijkbaar in meerdere steden actief waren in de horeca sector. Zo baatte "een" Degraa het heel mooie "Hotel des Postes" te Dinant uit.

   
Links een menu uit 1894, rechts een handgeschreven exemplaar
voor een huwelijk dat in 1895 plaatsvond.

2.i) Bourse, Hotel de la (1)

Adres: Oude Graanmarkt
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: L. Pelgrims- De Coninck
Type:
Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf: 19 de eeuw
Bestond tot:
Bijkomende informatie: op de oude porseleinkaarten hieronder afgebeeld kan men zien dat de zaak aanvankelijk maar 1 hoog verdieping had, maar dat het hotel vervolgens ingrijpende structurele wijzigingen onderging, om daar deels 2 verdiepingen van te maken, zonder evenwel het gebouw hoger te maken.

2.j) Bourse, Hotel de la (1)

Adres:
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:


2.k) Progrès, Hotel du

Adres: rue Amigo
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf: voor 1918
Bestond tot:
Bijkomende informatie: straatje gelegen net achter het Stadhuis van Brussel. Het huidige vijfsterrenhotel Amigo werd naar deze straatnaam vernoemd.

2.l) Cloche d´Or

Adres: Marché aux Peaux / Huidenmarkt
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

2.m) De Roubaix, J Grand hotel

Adres: Guldenhoofdstraat 9-11 rue Tête d´Or
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: J. De Roubaix-Ammeux
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

 

3) Het de Brouckèreplein
 

Het de Brouckèreplein werd in 1893 aangelegd, na de sloping van een 17de eeuwse Augustijnentempel. Het was lang een zeer levendig plein, met tal van Horecazaken.Op het plein bevond  zich ondermeer ook de fraai versierde cinema Eldorado  met vlak daarnaast de Scala. Vanaf 1932 bevond zich achter het Hotel Metropole de gelijknamige cinema, met hoofdingang aan de kant van de Nieuwstraat. 

Tot de aanleg van de ondergrondse Metro in de 1970’s bevond er zich een opmerkelijke fontein-obelisk ter ere van burgemeester Anspach. Deze werd in twee delen opgesplitst: de natuurstenen fontein bevindt zich thans in de Kleine Zavel, de obelisk werd ten midden van de visrestaurantjes op het St Katelijneplein opgesteld.

 
 In het midden de fontein-obelisk. Het gebouw links met de vier zuilen was aan
het begin van de eeuw Hotel Continental. Tussen de obelisk en "Hotel Continental"
ziet men Hotel Atlanta. Rechts ziet men het café Wielemans (ook met zuilen)
en daarnaast het Hotel Metropole.

 
Zicht vanuit het (voormalige) Hotel Continental, met links Hotel Metropole
en rechts de cinema´s. Op de achtergrond links bevond zich het populaire restaurant Les Augustins, links het Café Sésimo en de Taverne Gits

3.a) Metropole

 

Adres: Brouckèreplein
Telefoon:
Architect:
Eigenaar / Uitbater: Brouwerij Wielemans-Ceuppens
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf: 1890´s (begonnen als café van de brouwerij Wielemans)
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

In 1890’s bouwden de broers Wielemans (Ceuppens), brouwers uit Vorst een café op het Brouckèreplein, om zo hun bieren meer bekendheid te geven. Het werd allemaal zeer groots opgevat, met ondermeer 8 biljarttafels en een 25 koppig orkest. De decoratie van het interieur werd toevertrouwd aan de Fransman Alban Chambon (1847-1928), die zich na zijn studies in België gevestigd had. Chambon bleek als geen ander de smaak van de bourgeoisie uit de Belle Epoque aan te voelen. Het succes van het café was zo groot, dat de Wielemansen het jaar daarop al het aanpalende hoofdkantoor van de Spaar- en Lijfrentekas opkochten, om er een hotel te bouwen. Er werden stelselmatig nog huizen opgekocht, en de verschillende huizen werden met elkaar verbonden door het uitkappen en inrichten van gangen. Chambon werd opnieuw ingehuurd voor de decoratie van het interieur. Hij gebruikte rijke materialen met een oosterse inslag. Hij ontwierp zelf de kristallen kroonluchter en aantal meubels. Chambon was ook de man achter de feeërieke interieurs van de tweede Palais d´Eté/Pôle Nord in Brussel (een brand had de eerste verwoest), alsook dat van het Kursaal van Oostende.


De indrukwekkende ingang van dit  haast mythische hotel

In 1893 was het nieuwe de Brouckèreplein af, en begonnen de zaken nog meer te floreren. In 1911 organiseerde Ernest Solvay de eerste Raad voor Natuurkunde in het Hotel Metropole. De twee beroemdste aanwezigen waren Marie Curie, de eerste vrouw die toegelaten werd tot een wetenschappelijke kring, en Albert Einstein. Tijdens de Eerste Wereldoorlog werd het hotel opgevorderd door de Duitse bezetter.

Keuken- en dienstpersoneel in 1922

In 1932 werd de cinema Metropole gebouwd. met het oog op de Wereld-tentoonstelling van 1935 in Brussel werden ook banketzalen, twee bijkomende verdiepingen met kamers, een patio en terrassen toegevoegd. Ze werden op een eigentijdse manier aangekleed, en verschillen dus sterk van de zwaarversierde stijl van Chambon.

Hieronder twee postkaarten die de nieuwe "look" van de kamers goed weergeven, alsook eentje die de al bij al wat teleurstellende "patio" afbeeldt:

Tijdens de Tweede Wereldoorlog nodigden de Duitse officieren zichzelf opnieuw uit in de Metropole. Deze episode leidde er ondermeer toe, dat één van de kelners van de Metropole in de schimmige wereld van de spionage belandde. Joseph Jan Van Hove, dat was de naam van de man, was bevriend geraakt met de Duitse kapitein von Eilenberg. Deze was -zoals wel meer Duitse officieren- betrokken bij louche zaakjes op de zwarte markt. Hij overtuigde Van Hove om in zijn "combine" te stappen, maar de samenzweerders liepen tegen de lamp. Ze werden door de Gestapo gearresteerd. Voor von Eilenberg betekende het natuurlijk het zo gevreesde Oostfront, maar blijkbaar zag de Duitse geheime politie wel wat in de vindingrijke Van Hove. Hem werd de keuze gelaten tussen geëxecuteerd worden, ofwel "Spion für Deutschland" te worden. Het valt niet moeilijk te raden wat de man koos. Van Hove wist binnen te dringen bij de Geallieerden, gewapend met een valse identiteit en goed nagemaakte krantenknipsels, waarin gerapporteerd werd hoe hij zogezegd aan de Gestapo had weten te ontkomen. Deze "legende" zoals men het in het vakjargon noemt hield niet lang stand: welke idioot loopt nu rond met krantenknipsels waarin bericht wordt over zijn heldendaden bij het verzet...


Duitsers in uniform en in burgerkledij voor de Métropole

Een veel sluwere vos die een tijdje in de Metropole verbleef was de Duitse Abehr-kolonel Giskes. Deze contraspion werd befaamd en berucht als één van de hoofdrolspelers in de dramatische episode van het Englandspiel ofte Operation Nordpol, waarbij tientallen Britse spionnen en saboteurs tegen de lamp liepen, van zodra ze na hun parachutesprong nauwelijks met de twee voeten samen hun val braken... (zie voor meer informatie over beide oorlogsfiguren: Gilles Perrault: Le Jour J , Edit. Fayard / Collection J´ai Lu, 1964)

Na de Bezetting was het de beurt aan Gealliëerden topofficieren om ongeveer een jaar in het chique hotel te verblijven.

Het hotel telt 650 kamers, en er kunnen tot 800 couverts worden opgediend. Het grote hotel heeft een banketzaal, waar tot 1000 mensen comfortabel in ondergebracht kunnen worden. Net als de Palace bezat ook de Metropole zijn eigen coiffurezaak.

Het was en is nog steeds een Klasse I hotel. In de 1930’s bedroegen de gemiddelde prijzen voor een 1-persoonskamer 70 fr. en voor een twee persoonskamer 100 fr. Daarmee zat de Metropole op dezelfde lijn als de Klasse 1-hotels op het Rogierplein. Ook hier waren uiteraard ook vele malen duurdere suites beschikbaar voor de groten van deze Aarde.


Twee ijsemmers uit de Metropole

Onder de beroemde gasten die er verbleven, kunnen we ondermeer de operaster Carusso noemen, de Franse acteur Jean Marais, de Sjah van Iran. De Franse acteur, regisseur en scenarioschrijver Sacha Guitry was één van de trouwste bezoekers. Ondanks de nabijheid van zijn paleizen verbleef ook Leopold III blijkbaar graag in dit elegante hotel. De  duurste suite is naar hem vernoemd, in 1994 kostte een overnachting 31 000 BF....

 

Jean “Toots” Tielemans begon zijn carrière in het jazzorkest van het Cafe. Op 25 april 1995, tijdens de 8ste Jazz rally gaf hij er opnieuw een concert.

In 1985 opende de nieuwe directeur Serge Schultz de bar "le 19ème" en het restaurant "Alban Chambon", genoemd naar de man die voor de interieurinrichting van de Metropole g zorgd had. De Belgische chef Dominique Michou veroverde in 1989 twee rode koksmutsen en 15/20 in de Gault & Milau gids. In 1995 hield de Vereniging van Franse Meesterkoks haar jaarlijkse bijeenkomst voor het eerst in het buitenland: in de Metropole, Michou was enige Belg die er toegelaten werd.

De Metropole is nog steeds in handen van de Wielemans familie, die afgevaardigde beheerders zijn. Directeur in 1994 was Serge Schultz. Op 1 eeuw tijd waren er 10 miljoen gasten geweest, was de lift 30 miljoen keer op en af gegaan, waren er 500 000 flessen champagne genuttigd en 3,3 miljoen rollen toiletpapier. In 1995 kwam de Raad voor Natuurkunde onder leiding van Ilya Prigogine, Nobelprijswinnaar Scheikunde opnieuw samen in de Metropole. Er werd een eenmalige prijs aan een veelbelovende wetenschapper uitgeloofd, en een tentoonstelling gewijd aan Marie Curie. In het jaar van de eeuwviering werden allerlei festiviteiten en activiteiten georganiseerd, zoals een vioolconcert van Andrew Harry. Er werd voorts een speciale champagne opgediend, en de klanten konden hun eigen wijn naar het restaurant meebrengen.

In de Metropole slaap je niet alleen tussen, maar in zekere zin ook "onder de sterren": het luxueuse hotel kan er immers 5 op een rij voorleggen ! Het interieur van Hotel Metropole wist gelukkig veel van zijn oude charme te bewaren. De eigenaars gaven gelukkig niet toe aan de wat gemakzuchtige reflex om het geheel "eigentijds" aan te kleden. Dit loont duidelijk, want heel wat gasten kiezen bewust nèt daarom voor dit paleisachtige hotel. (2)


3.b) Continental

Adres: Brouckèreplein, 45
Telefoon:
Architect: Eugène Carpentier
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

Het Hotel Continental gaf uit op het Brouckèreplein, en was door haar hoog, spits toelopend dak en een enorm beeldhouwwerk als bekroning van heinde en ver te zien. Het werd gebouwd in de sierlijke, flamboyante stijl die Burgemeester Anspach voor ogen had gestaan, toen hij de Zenne had laten overkappen, en brede boulevards had laten aanleggen. Het ontwerp uit 1874 is van Eugène Carpentier (1819-1886). Het ligt op een spits toelopend perceel, geklemd tussen de Adolphe Maxlaan (toen Noordlaan geheten) en de Emile Jacqmainlaan (toen "Zennelaan"). Het dak was min of meer piramidaal van structuur, en werd bekroond door een koperen beeld van L. Samain, "La Liberté" genoemd. Samain ontwierp eveneens beelden voor het Palais d´ETé (zie Retroscoop, rubriek Maatschappij) en het Zuidstation van Brussel (zie Retroscoop, rubriek Architectuur, Het pareltje van Payen). 

Op het gelijkvloers en wellicht ook in de kelderverdieping bevond zich een taverne met een wel heel rijkelijk versierd interieur. Zoals de reclamepostkaarten het laten zien, werd het door een zekere Jean Verspecht uitgebaat.

  

In de namiddag van 14 oktober 1901 werd de inboedel echter deels door een brand verwoest, waarbij ondermeer het vrijheidsbeeld van Samain naar beneden stortte en verloren ging. Ook het trapeziumvormige hoge dak van de Continental zakte als een kaartenhuisje in elkaar.

Het gebouw werd na de brand weer heropgebouwd, maar dan met een opvallend lager dak. Niettemin bleef het hoge dak als een magneet op reclamejongens werken. Verschillende oude postkaarten uit het begin van de 20ste eeuw tonen bijvoorbeeld een groot naambord voor "Imbert Gentiane" op, een aperitief à la Suze. Het meest bekend werd echter een grote lichtreclame voor Coca Cola, die er zo´n 50 jaar op zou blijven, alvorens door een LED-installatie vervangen te worden.

 


Afbeelding uit Illustration Européenne 10 nov 1901


De heropbouw

Tenminste vanaf het begin van de 20 ste eeuw, mogelijk al eerder bevond zich in hetzelfde gebouw ook de sociale zetel van een maatschappij voor ongevallenverzekeringen, die "Continentale" heette. Het is niet duidelijk wie een inspiratiebrond vormde voor wie, het hotel voor de maatschappij of andersom. Al is toeval in het leven natuurlijk nooit uitgesloten. De verzekeringsmaatschappij had een kapitaal van maar liefst 1 500 000 fr., vandaag onvoldoende voor een betere middenklaswagen, maar toen een heel bedrag.



In de 1930´s werd het niet langer opgenomen in de lijst van Brusselse hotels. De hotelactiviteiten werden blijkbaar gestopt na de brand, maar niet die van het restaurant of café op het gelijkvloers. Zoals de uitvergroting van een deel van een ARFO-postkaart hieronder afgebeeld blijkt, lijkt de naam nog steeds in de 1940´s (zie tram en wagens) gebruikt te worden voor een cafe op de begane grond. Op de luifel kan men voorts reclame voor de Brasserie de Koekelbergh lezen. Daaronder een deel van een postkaart uit de 1950´s, waarop de naam Continental nog steeds te zien is.


(Fotograaf onbekend)

In het kelderverdieping van de (voormalige) Continental bevond zich op zeker moment ook een jazzclub, Le Tacot genaams, waar ondermeer saxofonist en banbleider Alfons "Fud" Candrix optrad.

Op zeker moment verscheen ook de naam "Elliott Fischer" in zeer grote letters op de voorgevel van het voormalige hotel. Het gaat om een reclamebord voor een zaak in de E. Jacmainlaan,waar burotica (schrijf- en telmachines) verkocht werd.

Het gebouw, dat van ver zichtbaar is vanuit de Lemonnier- en Anspachlaan, werd trouwens een zeer geliefde plek om reclame te maken. Temeer daar het zich verder in het hartje van een drukke uitgaansbuurt bevindt, tussen horecazaken, filmzalen en theaters. In de 1960´s bijvoorbeeld werd een buitensporig groot reclamebord voor Coca Cola op het dak van het gebouw gemonterd, dat er jaren zou blijven staan.

3.c) Ch. Bong

Adres: Augustijnenstraat, 12-14
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: Ch. Bong (?)
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 
Van de horeca-zaak van Mr. Bong werd vooralsnog geen afbeelding, enkel een reclamestempel op een postkaartje gevonden. De zaak lag in de buurt van de spektakelzalen van de Scala en van het Palais d´Eté, dat elders op Retroscoop aan bod kwam. Bong mikte blijkbaar op de mindere goden in deze artiestenwereld, en promootte zichzelf als cosmopoliete "Maison des Artistes".

4. Fontainasplein en omgeving

4.a) Mirabeau

    

Adres: Fontainasplein, 18
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: Boutry-Gawelt
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: de zaak bestaat nog steeds, en onderging aan de buitenzijde geen ingrijpende wijzigingen

4.b) Parisien, Hotel Restaurant

Adres: Kolenmarktstraat, 106-108
Telefoon: 175 17
Eigenaar / Uitbater: Vanden Bulcke-Petit / V. Vanden Bulcke-Vanderjeught
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 
Niet te verwarren met het hotel Parisiana in de Greepstraat (zie elders in dit deel). De twee adressen hierboven laten zien dat het hotel op gegeven moment uitbreidde, en het aanpalend huis nr. 106 aankocht. Op de zonnewering kan men min of meer ontcijferen dat deze zaak in 1908 werd opgericht, en dat het (één van de) grootste en modernste zalen voor huwelijken en banketten van Brussel heeft. Men ziet voorts op de foto, dat er ongeveer een 10-tal diensters werkzaam waren. Ze poseren samen met de uitbaters (Vanden Bulcke-Petit) op de foto. Op het moment dat de zaak het aanpalend huis overkocht, stond een andere Vanden Bulcke aan het roer, getrouwd met een zekere Vanderjeught.


4.c) Fontainas

  

Adres: Kolenmarktstraat, 18
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:


5. Lemonnierlaan en omgeving
(ex Boulevard du Hainaut)

Voor 1918 heette de Lemonnierlaan "Henegouwenlaan". Ter ere van Schepen Lemonnier, die tijdens WO 1 gedurende lange tijd gevangen werd gehouden door de Duitsters, werd deze brede laan herdoopt. Alle items die dus de oude straatnamen vermelden, dateren van voor de "Groote Oorlog".

5.a) Colonial, Hotel Restaurant

Adres: Lemonnierlaan, 36
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

 

5.b) Royal, Hotel

Adres: Boulevard du Hainaut, 119 (oude naam Lemonnierlaan)
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf: voor 1918
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

5.c) Cigogne

Adres: Boulevard Lemonnier-laan, 209
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

6.A) Nieuwstraat, Muntplein en de
Kleerkopersstraat (Rue des Fripiers)

6.A.a) Empéreur, Grand Hotel de l´

Adres: rue Neuve, 93
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: H. Dorgeloh
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

6.A.b) Cour Royal

Adres: Muntplein
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: N. Paternoster
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

6.A.c) Monnaie, Hotel de la

Adres: Muntplein
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: Chabot, J.H.
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

6.A.d) Paris, Grand Hotel

Adres:
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

6.A.e) Grand Monarque

Adres: rue des Fripiers / Kleerkopersstraat, 17
Telefoon: 1201
Eigenaar / Uitbater:
Echtpaar Speleers-Aubry
Mej. Emilie Wauters
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf: minstens sedert de 1890´s (zie factuur hieronder)
Bestond tot:
Bijkomende informatie:


6.A.f: Etrangers & Impérial

Adres: rue des Fripiers 32-34
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: Reallier-Brepols
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf: 19de E (cf. porseleinkaart)
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

 

6.B) Wolvengracht

6.B.a) Angleterre

Adres: Wolvengracht, 22
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: P. Lauwers
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf: 19de eeuw (zie Porseleinkaart)
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

6.B.b) Degraa (zie ook Mausstraat, omgeving Beurs)

Adres:
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf: minstens sedert de 1890´s
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

6.B.c) Mühlbauer

Adres:
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

6.B.d) Poste, hotel de la

Adres:
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

6.B.e) Rocher de Cancale

Adres:
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:
 

6.C) De Koningsstraat

6.C.a) Astoria (& Claridge)

Adres: rue Royale
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type: Palace (?)

Klasse: I
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:
- het hotel omschreef zichzelf in nogal discrete reclames als "aristocratisch". Hetgeen door de luxueuze afwerking en even weledelgeboren prijzen bevestigd werd.
- in 1914 werd het tijdelijk als hospitaal gebruikt door de Britse troepen

 

 

  

6.C.b) Mengelle

 

Adres: rue Royale
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: B. Mengelle / Schaer Frères & E. Stauffer
Type:

Klasse: I
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:
- vrij impossant gebouw met 11 traveeën uit de 19de eeuw, dat al heel snel over een hydraulische lift beschikte, hetgeen niet onvermeld bleef in de reclames
- het was de refugeplaats van Generaal Boulanger, die getracht had een staatsgreep te plegen in Frankrijk. Hoewel het plan al in vergevorderd stadium was (er waren al postzegels met zijn beeltenis), viel het plan niettemin in duigen. Nadat zijn maitresse in Brussel was overleden, pleegde hij zelfmoord op haar graf.

 
Het salon van de afvallige Generaal Boulanger

6.C.e) France

Adres: Koningstraat 48
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

6.C.d) Prince of Wales (?), Ste. Marie (?)

Adres:
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:
 

6.D) Het Koningsplein

6.D.a) Europe

Adres:
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

6.D.b) Belle Vue et Flandre

Adres: Koningsplein
Telefoon:
Architect:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

  

6.E) In de buurt van het Koninlijk Paleis

6.E.a) Régence, Hotel de la 

Adres:
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: H. Simon
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

In de nabijheid van het Koninklijk paleis, op de hoek waar de Kunstlaan overgaat in de Regentlaan, nabij het Troonplein dus. Het gebouw bestaat nog steeds, en bevindt zich net naast het Paleis der Academieën. De twee hierboven getoonde afbeeldingen zijn zogenaamde "porseleinkaarten".

 

6.E.b) Britannique, Grand Hotel

Adres: Troonplein, 3 (achter het koninklijk paleis)
Telefoon: 225 70
Eigenaar / Uitbater: Dhr. Castreuil (1880´s)
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf: minstens sedert de vroege 1880´s
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 
De geschiedenis van deze horeca-zaak gaat minstens terug naar de vroege 1880´s, toen het in handen was van een zekere Mr. Castreuil.

Het hotel kwam immers in 1882 onbedoeld in een mediastorm terecht, in de marge van het meest sensationele assissenprocessen uit die tijd, de "Affaire Peltzer". Tussen 27 november 1881 en 6 januari 1882 verbleef namelijk in het hotel een zekere “Henry Vaughan”. Onder diens grondige, zij het wat bizarre vermomming ging in werkelijkheid Leon Peltzer schuil. De man was de jongere broer van Armand Peltzer, die hem in de 1870´s twee maal uit een zeer benarde financiële situaties had geholpen. Op vraag van broer Armand vermoordde "Vaughan" uit "broederlijke loyauteit" op 7 januari 1882 een ambitieuze jurist, een zekere Guillaume Bernays. Bedoeling was om op die manier de weg naar diens vrouw voor weduwenaar en vader van een dochtertje Armand vrij te maken.

Bernay´s roodharige vrouw lijkt op geen moment betrokken te zijn geweest in dit complot, zelf niet door "zijdelingse suggesties", maar zat wel degelijk in een liefdeloos huwelijk vast. Haar echtgenoot werd in een vrij minutieus opgezette val gelokt. 

De Antwerpse advocaat werd daarbij in een huis, gehuurd door "Vaughan" (o ironie, gelegen in de Wetstraat (!) nr. 159) zonder pardon met een nekschot afgemaakt.

Hoewel de twee broers uiterst ver waren gegaan om een fictieve moordenaar als afleidingsmanoeuver voor het Gerecht in elkaar te “knutselen”, vielen ze uiteindelijk toch vrij snel door de mand, nadat zonderlinge grafitti op Antwerpse muren opdoken en de politie tips had ontvangen. Leon Peltzer, alias Vaughan werd in de "Gare de Cologne" gearresteerd, waarmee het toenmalige Noordstation nabij de Porte de Cologne bedoeld werd.

 

Al was het Leon -alias Vaughan- geweest die het fatale schot gelost had, en ondanks het waterdichte alibi van broer Armand, richtte het Justitieapparaat al snel zijn pijlen op deze laatste, die immers de opdrachtgever was. Hij zou het echte brein achter de sluipmoord zijn geweest, en zijn jongere broer als een marionettenspeler tot deze daad hebben geleid. Hij werd dan ook terdood veroordeeld, een straf die toen nog niet was afgeschaft, maar sinds 1863 niet meer werd toegepast.

Dat de nogal excentrieke vermomming van "Henry Vaughan" heel goed moet geweest zijn, bewees wel het feit dat de "1° garçon" van de Britannique, een zekere Oscar Cools op geen enkel moment Leon Peltzer in de zonderlinge maar goedlachse gast herkende. Nochtans had Cools -toen hij nog werkzaam was in Antwerpen- vaak de latere moordenaar bediend.

De sappige "affaire" in de hogere kringen beroerde de toenmalige nationale en internationale pers maanden aan een stuk. Het was vooral de ingewikkelde manier waarop de daders de moord en hun alibi´s hadden voorbereid die erg tot de verbeelding spraken. Blijkbaar vond iemand het zelfs nodig om hierover een reeks chromo´s uit te geven, al is niet duidelijk wie de uitgever ervan was. Waren ze bv. bedoeld om de verkoop van een krant die over de affaire berichtte extra te stimuleren ?

 

µ 

Voor de liefhebbers van 19de eeuwse Franse literatuur, het werk "André Cornelis" van Paul Bourget is sterk gebaseerd op deze moordzaak. De schrijver bekeek de feiten doorheen de ogen van het 9 jarig zoontje van het slachtoffer, en onderbouwde dit verhaal met voor die tijd een heel interessante psychologische analyse.

Zoals men hieronder kan zien, gaf het hotel een aantal fraai geïllustreerde postkaarten uit, voor gasten die hun behouden aankomst of aanstaand vertrek wilden meedelen. Er waren gelijknamige hotels in Spa en Luik, maar het is onduidelijk of er enig verband tussen deze hotels bestond.

  

Heel veel onduidelijkheid bestaat nog omtrent het hieronder afgebeelde bagagelabel: is het echt van deze "Britannique" of van een latere naamgenoot, en is de eveneens ter sprake gebrachte "Gallia" het hotel dat in 6.E.d besproken wordt, of nog een ander hotel ? Voorlopig kon deze vraag niet beantwoord worden, dus mag dit erfgoedobject zeker nog niet definitief gelinkt worden met deze twee hotels.


Het gebouw waarin het hotel zich bevond werd eind jaren ´20 afgebroken, en vervangen door een nog mooier gebouw, ontworpen door de befaamde architect Polak (Hotel Plaza, Hotel Atlanta, Résidence Palace...). Dit pronkerig gebouw werd oorspronkelijk zeer luxueus afgewerkt, tot de economische crisis in de vroege 1930´s toesloeg. Daardoor werd enkel het gelijkvloers in marmer en dure materialen afgewerkt. Het maakte tot zeer recent deel uit van de kantoren van Suez-Tractebel. Deze Frans-Belgische onderneming verlaat het historisch pand voor de Noordwijk.


de situatie in 2012

 

6.E.c) Katanga, Hotel

Adres: Boomkwekerijstraat
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 
duidelijk minder elitair dan het vorig hotel is deze kleine zaak in de Boomkwekerijstraat. Dit straatje ligt achter het Koninklijk Paleis, en loopt evenwijdig met de Regentlaan.We hebben het raden er naar of de naam op enige wijze in verband staat met "anciens" uit Belgisch Kongo. We zien weliswaar geen opgezette leeuwen- of gazellenkoppen, speren, gevlochten schilden of andere exoitische relikwieën. 
 

6.E.d) Gallia, Hotel Pension

 

Adres: Kunstlaan
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:
- het minste dat men van de Gallia kan zeggen is wel dat haar facade wel erg discreet is. Geen opvallende naamborden, geen obers met het woordje "fooi" in de ogen of op het voorhoofd, geen kleurrijke luifels, geen wuivende groene palmen in grote stenen kruiken...
- in het bijkomend beeldmateriaal van het hotel Britannique (6.E.b) werd een bagagelabel opgenomen, dat spreekt over "Gallia & Britannique": het is echter volkomen onduidelijk of hiermee deze Gallia bedoeld werd, die mogelijk pas later als de Britannique ontstond (???) Dit vereist bijkomende opzoekingen.

6.E.e) Windsor (1)

Adres: Regentlaan, 29
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

Er duiken drie verschillende adressen op voor "Windsor" hotels in Brussel. Eén in de Regentlaan, één in de Kunstlaan en één op het Rouppeplein.

Op de onderstaande foto´s van Duitse militairen uit 1940 zien we de zaak die op de Regentlaan gevestigd was. Tijdens WO 2 was het blijkbaar een Rode Kruispost van het Duits leger. Een plaatje aan de ingang geeft dan ook de "Stab" aan onder dewelke deze opgeëiste horeca-zaak toen resorteerde. 

Na WO 2 verscheen andermaal een Windsor-hotel, ditmaal aan het Rouppeplein, meer in het centrum. Deze komt in het volgend hoofdstuk van dit Deel 2 aan bod.

6.E.f) Windsor (2)

Adres: Kunstlaan, 14
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:
Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf: minstens sinds de 19de eeuw
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 

6.F) Zuidstraat, Stalingradlaan & Rouppeplein

6.F.a) Armes de Liège 

Adres: Rouppeplaats, 6
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: L. Collard
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: voorlopig wijst enkel onderstaand reclamekaartje erop dat deze zaak destijds bestond
Extra beeldmateriaal:


6.F.b) Bordeaux

 

Adres: Zuidstraat / Rue du Midi 135
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: Ed. Gompel / Emile Gompel
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf: minstens sedert 1924
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

 

 


De Bordeaux was zo trots op haar "hal", dat er (ten minste) twee verschillende postkaarten van werden uitgegeven. Het reclamekaartje hieronder toont dat eigenaar Ed. Gompel, op een moment dat elektrisch licht duidelijk nog iets wonderbaarlijk was, een aparte stempel in rode inkt in die zin op zijn reclamekaartjes liet aanbrengen 
 


6.F.c) Grande Cloche, hotel A la

Adres: Rouppeplein, 10  - buur van de Windsor (3)
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers: 60 (interbellum)
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot: bestaat nog steeds
Bijkomende informatie: 
tijdens et interbellum was het Rouppeplein nog erg groen. De naam van het hotel zou verwijzen naar een grote stationsklok, die 2 minuten voor ieder vertrek van een trein luidde. Tot in de 1860´s bevond zich inderdaad op het Rouppeplein een treinstation, dat Boogaardenstation genoemd werd. Het was de voorganger van het Zuidstation, dat in de late 1860´s buiten de Brusselse Vijfhoek gebouwd werd. (zie Retroscoop, rubriek Architectuur, Het pareltje van Payen)

Deze horecazaak bestaat nog steeds onder dezelfde naam, nog altijd op dezelfde straathoek met de Zuidstraat (ooit nog het mekka van de Belgische postzegel-verzamelaars).

  

 

6.F.d) Windsor (3)

Adres: Rouppeplein, 13 (buur van de Grande Cloche)
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:
het reclamekaartje hieronder toont dat er -duidelijk na WO 2- ook op het Rouppeplein een Windsor-hotel is geweest. (De twee andere naamgenoten bevonden zich op zeker moment in de Regentlaan en de Kunstlaan (zie aldaar).

Deze Windsor is de buur van het hotel Grande Cloche (zie plannetje hieronder), en bestaat eveneens ook nog steeds anno 2017. De Engelse naam (van een Duitse adelijke familie) werd ook nog verder doorgetrokken tot een "Taverne Anglaise".

6.F.e) Favier (ex Cour d´Autriche)

Adres: Stalingradlaan, 122
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 
typisch voorbeeld van een hotel, dat net zo goed in Deel 3 (buurt rond het Zuidstation) had kunnen worden vermeld. Omdat het zich evenwel binnen de "vijfhoek" bevindt, werd het evenwel in Deel 2 opgenomen.

 

6.G) Bergstraat

6.G.a) Grand Miroir, Hotel du


Adres: Bergstraat, 28
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: J. Bellet-Claeys / P. Pasquier, restauratuer (Chronologie ?)
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf: minstens sinds 1841
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 
de Bergstraat is één van de straten die naar de kathedraal St Goedele (Sainte Gudule) leidt. De geschiedenis van dit hotel gaat een flink eind terug in de tijd, zoals bovenstaande rekening uit 1841 aantoont. In die tijd werd het hotel uitgebaat door een zekere Dourin. Het hotel ging duidelijk prat op haar verrassend binnenpleintje. Ten tijde van de Exposition Universelle van 1897 die in Brussel doorging, werden rode stempels op de rekening van de klanten geplaatst, die naar dit evenement verwezen.

De Grand Miroir kreeg ondermeer twee grote figuren uit de Franse literaire wereld over de vloer, namelijk Charles Baudelaire en de schrijfster Colette, die er in 1906 verbleef. Ook circuskoning Barnum en de excentrieke schilder Toulouse-Lautrec brachten er vredige nachten in zachte hotelbedden door.


Fotograaf onbekend
De Grand Mirroir zag er in de 1960´s erg afgeleefd uit.

Dit schrok de jazzliefhebbers echter niet af.

Na de oorlog vestigde de eerste "Blue Note" jazzclub zich in één van de zalen van het (voormalige ?) hotel, om dan later naar de Prinsengalerij te verhuizen. (3) 

  

6.H) Greepstraat (Rue de la Fourche)

6.H.a) Cologne, Hotel de  (Centre), later Hotel des Négociants

Adres: Greepstraat, 17-21
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: G. Ryckaert en zussen (voor WO 1) / G Van Lancker-Robbregt
Type:

Klasse:
Aantal kamers: 80
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 
na WO 2 (?) werd het hotel herdoopt in Hotel de la Gare Centrale / Négociants. We nemen aan dat dit gebeurde na de in gebruikname van de Noord-Zuidverbinding en het nieuwe Centraal Station.



Reclame uit 1924 

6.H.b) Parisiana, Hotel

Adres: Greepstraat, 29-31
Telefoon: 234 44
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers: 35
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

Niet te verwarren met het hotel Parisien in de Greepstraat (zie elders in dit deel)

 

6.I) Buurt van het Saincteletteplein

6.I.a) Ermitage, hotel 


Niet erg sierlijk, maar wel een erg modern gebouw voor in de tijd
dat er nog  maar weinig auto´s rondtoerden op de Brusselse wegen...

Adres: Ieperlaan 90-92/ Nieuwpoortlaan 49
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers: 100 kamers, 40 badkamers
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: grote garage

6.I.b) Imperial West End

Adres: boulevard d´Anvers, 10-12
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: R. Cremonesi
Type: hotel, taverne, restaurant, buffet

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf: minstens sedert 1932
Bestond tot: het gebouw met de destijds nogal pompeuze naam bestaat nog steeds, maar de buitenkant werd toch enigszins gemoderniseerd, uniformer gemaakt. Vandaag de dag is dit het Belmont hotel (***). Het ligt in een vrij rumoerige (druk verkeer) en niet al te propere buurt met weinig verdoken prostitutie. 
Bijkomende informatie:

6.I.c) Producteurs, Hotel des

 

Adres: Diksmuidelaan, 4-6
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: Jules Van Daele-Decafmeyer
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

6.J) Buurt van de Zavel

6.J.a) Sablon Hotel

Adres:
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

 

6.K) De buurt van het Centraal Station

6.K.a) Groenendael

 

Adres: rue Nuit et Jour, 1
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 
niet alleen rond het Noordstation verdwenen een aantal straten, als gevolg van grote openbare werken inzake stations en nieuwe spoor- verbindingen. Ook de Nuit et Jour-straat verdween op gegeven moment, tijdens de aanleg van de Noord-Zuidverbinding en de bouw van het Centraal Station. Een zwart-wit postkaart herinnert nog aan een hotelletje dat zich aldaar bevond, de Groenendael. Over wie de eigenaar was of over hoeveel kamers het beschikte werd vooralsnog geen informatie gevonden. 

6.K.b) Musées, Hotel des


Adres: Museumstraat, 10
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

6.K.c) Musées Royaux Hotel-Restaurant /
Taverne Guillaume

 

Adres: Museumplein
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

6.L) Elders in het Centrum

6.L.a) Cathédrale, Hotel de la

Adres: Place Ste. Gudule, 16-18
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: bij de aanleg van de Noord-Zuid-verbinding, werden heel wat huizen rond de kathedraal afgebroken. Het plein verdubbelde zowat qua oppervlakte. Of dit hotel ook één van de slachtoffers werd, is voorlopig niet geweten.

6.L.b) Canal de Louvain, Hotel du

Adres: Huidenmarkt, 17
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: Leonard Dumonteil
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

6.L.c) Atlas

Adres: Rue du Grand Cerf (buurt Justitiepaleis)
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 
van het Atlas-hotel werd voorlopig enkel een interieuropname gevonden, die uit 1934 zou dateren. Deze zaal lag dicht bij het Justitiepaleis en de Louizalaan.

6.L.d) Verrerie, hotel de la

Adres: Oude Graanmarkt, 51
Telefoon:
Eigenaar / Uitbater: Jules Delvaux
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 
een fraaie illustratie geeft een goed idee van hoe dit hotel eruit moet hebben gezien. Het lijkt gevestigd te zijn geweest in een buurt met verschillende industriële gebouwen. De  reclametekening geeft zelf aan dat het hotel beschikte over een grote garage ("Grand Garage Universel"), waar men bv. luxe-auto´s kon huren. Ook was er een "Mesagerie Automobile" en een "Atelier spécial de construction et de réparation", al wordt niet verduidelijkt of dit ook slaat op auto´s of koetsen bv. (Wellicht bevonden deze industriële gebouwen zich waar thans de kringwinkel Think Twice gevestigd is). De reclame leert ten slotte dat een zekere Jules Delvaux directeur was.

6.L.e) Maison Jean

Adres: Boulevard de la Senne
Telefoon: 108.08
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 
Bbescheiden hotelletje met op het gelijkvloers een café. De foto suggereert dat er twee jonge dochters waren die meehielpen om de zaak van hun ouders draaiend te houden. Deze afbeelding kan voorlopog helaas niet worden gedateerd.

6.L.f) Congrès, Hotel du

Adres: Voorlopig Bewindstraat, 16
Telefoon: 17 18 90
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf:
Bestond tot:
Bijkomende informatie:

6.L.g) Terrasse, Hotel & Café de la

Adres: Zuidlaan / Blv. du Hainaut > Lemonnierlaan
Telefoon:
Architect: H. Rieck
Eigenaar / Uitbater:
Type:

Klasse:
Aantal kamers:
Prijzen:
Bestond vanaf: ca. 1880
Bestond tot:
Bijkomende informatie: 
Het Hotel de la Terrasse met zijn opvallende Moorse architectuur dateert uit 1880. Het was een ontwerp van architect H. Rieck. Op het 1° verdieping bevond zich een groot terras, waarop men zich volop in de middagzon kon koesteren. Ook hier was de alom tegenwoordige brouwerij Wielemans de hoofdleverancier. Die opvallende en voor Brussel wellicht unieke structuur van het gebouw maakte natuurlijk meteen ook dat het aantal kamers voor overnachtingen beperkt was. De zaak lijkt dus in de eerste plaats een restaurant / taverne te zijn geweest, met als extraatje een aantal kamers. Of de opvallende erker / balkons deel uitmaakten van een suite, of bv. louter als leeshoek bedoeld waren zou interessant zijn om te weten te komen.

Het gebouw werd op zeker moment een zetel van de Crédit Anversois, zoals de tweede postkaart laat zien.

Het gebouw werd wellicht ergens in de 1960´s afgebroken, te oordelen naar de bouwstijl van de opvolger op dit perceel. Het is een weinig aantrekkekijk kantoorgebouw met blauwe sierplaten (wellicht Glasal "sandwichplatené van Eternit ?) en veel aluminium. Ook rond het Noordstation treft men een aantal gebouwen in dezelfde stijl aan. Onder het kantoorgebouw lopen thans tramlijnen. Een trap verschaft er toegang tot de ondergrondse perrons. Jammer voor het Hotel de la Terrasse, het zou vandaag de dag ongetwijfeld een opvallend theehuis zijn geworden, mocht het hebben overleefd.

De "Terrasse" maakte in de 1960´s plaats voor een weinig sierlijk
flatgebouw dat toegang geeft tot een ondergrondse tramhalte.
 

Ter afronding

Een volledige inventaris zou zich ook moeten buigen over de hotels die zich in de thans verdwenen straten van Brussel bevonden. Zo werden voor de aanleg van de Noord-Zuid-spoorwegverbinding heel wat straten in het centrum van Brussel opgeofferd, ook om de bouw van het Centraal station mogelijk te maken. We hebben het over straatjes als de rue des Armuriers, rue de la Bergère, rue Cantersteen, rue de l´Impératrice, rue des Long Chariots, petite rue de la Madeleine, de Marché au Bois, de rue de la Putterie of de rue du Singe. In deze laatste bv. bevond zich voor de afbraak het "Hotel du Lion Blanc".

Gezien de toch wel beperktere ambities van Retroscoop wordt hier niet bij stilgestaan.

Voetnoten 

(1) La Plaza investeert 400 miljoen in Noordwijk (Brussel deze Week, 11 okt. 2000)
(2) Een ster wordt honderd: Brussels Hotel Metropole viert een jaar lang feest DS 31.10.1994
(3) Marc Danval: De gouden tijden van de jazzclubs en dancings (1920-1960) in: (Meerdere auteurs): Plaatsen om te feesten (Sprimont, Mardaga, 1998) 

In het Deel III van deze reeks komt de buurt
rond het verdwenen Brusselse Zuid-Station en
het vroegere Grondwetplein aan bod.
 

 
 
database afsluiten